Υπάρχουν πολλοί θρύλοι στην Ελλάδα. Ένας από αυτούς αναφέρεται στο γεφύρι μιας μικρής πόλης της βόρειας Ελλάδας, της Άρτας. Ο θρύλος λέει πως στις αρχές του 15^ου αιώνα, ένας έμπορος βρήκε χρυσές λίρες σε κάποια κιούπια με λάδι που είχε αγοράσει από Σαρακηνούς πειρατές και μ’ αυτά τα χρήματα αποφάσισε να χτίσει μια γέφυρα στην πόλη του. Γι’ αυτό το έργο, έπρεπε να εργαστούν 1300 χτίστες, 45 μάστορες και 60 μαθητευόμενοι! Όμως, ότι έχτιζαν όλη την ημέρα, κατά τη διάρκεια της νύχτας γκρεμιζόταν –άγνωστο από ποιόν.

Ώσπου μια μέρα, ένα πουλί πέταξε στη γέφυρα και είπε πως μέχρι να στοιχειώσουν έναν άνθρωπο μέσα στη γέφυρα, το έργο δεν πρόκειται να τελειώσει ποτέ. «…και μη στοιχειώσετε ορφανό, μη ξένο, μη διαβάτη, παρά του πρωτομάστορα την όμορφη γυναίκα, πόρχεται αργά τ' αποταχύ, και πάρωρα το γιόμα…», είπε το πουλί. Όταν ο πρωτομάστορας το άκουσε, έπεσε να πεθάνει από τη στεναχώρια του, μα έστειλε το πουλί να φέρει την κυρά του. «Πες της αργά να ντυθεί κι αργά να έρθει να διαβεί της Άρτας το γιοφύρι». Και το πουλί παράκουσε και πήγε και τα είπε αλλιώς: "Γοργά ντύσου, γοργά άλλαξε, γοργά να πας το γιόμα, γοργά να πας και να διαβείς της Άρτας το γιοφύρι."

Όταν ο πρωτομάστορας την είδε, ράγισε η καρδιά του, καθώς εκείνη χαμογελούσε και τους έγνεφε από μακριά. Όταν πλησίασε και ρώτησε γιατί ο άντρας της ήταν τόσο λυπημένος, οι άλλοι της είπαν πως το δαχτυλίδι του έπεσε στην πρώτη καμάρα της γέφυρας και κανείς δεν μπορούσε να το πιάσει. Έτσι, εκείνη προσφέρθηκε να κατέβει, μα επειδή δεν έβρισκε τίποτα, τους φώναζε να την τραβήξουν πάνω. Όμως εκείνοι δεν την τράβηξαν. Την έχτισαν στη γέφυρα, ενώ εκείνη έδινε την κατάρα της: «Ως τρέμει το καρυόφυλλο, να τρέμει το γιοφύρι, κι' ως πέφτουν τα δεντρόφυλλα, να πέφτουν οι διαβάτες». Όμως, στο τέλος, επειδή είχε αδερφό στην ξενιτιά κι ίσως κάποια μέρα διέσχιζε τη γέφυρα, πήρε πίσω την κατάρα και τη μετέτρεψε σε ευχή: «Αν τρέμουν τ' άγρια βουνά, να τρέμει το γιοφύρι, κι' αν πέφτουν τ' άγρια πουλιά, να πέφτουν οι διαβάτες».

Αυτός είναι ο θρύλος, μα υπάρχει και η Ιστορία. Και η Ιστορία λέει πως ο θρύλος πιθανώς δημιουργήθηκε στα χρόνια της τουρκοκρατίας, όταν ο τουρκικός στρατός έπρεπε να περάσει αυτή την περιοχή και χρειάστηκε τη βοήθεια των ντόπιων για το χτίσιμο ενός γεφυριού. Πολλοί προσφέρθηκαν να βοηθήσουν με την ελπίδα να κερδίσουν την εύνοια των Τούρκων. Όταν όμως έμαθαν πως η γέφυρα ήταν ένα έργο που θα διευκόλυνε τον «εχθρό», πήγαιναν τις νύχτες και γκρέμιζαν ότι την ημέρα οι ίδιοι έχτιζαν. Όταν οι Τούρκοι θέλησαν να μάθουν γιατί το έργο καθυστερούσε τόσο πολύ, εκείνοι απάντησαν πως το μέρος ήταν στοιχειωμένο, πιστεύοντας πως οι Τούρκοι ποτέ δεν θα το διέσχιζαν, αλλά αντίθετα, εκείνοι διέταξαν την εκτέλεση του πρωτομάστορα και της γυναίκας του. Η γέφυρα ολοκληρώθηκε συνοδευόμενη από τις κατάρες των Ελλήνων, κατάρες που μετά την επανάσταση του 1821 έγιναν ευχές.  

 Εκτός όμως από την Ιστορία που ίσως κρύβεται πίσω από έναν θρύλο, υπάρχουν και τα κουτσομπολιά. Και τα κουτσομπολιά λένε πως η γυναίκα του πρωτομάστορα τον απατούσε κι όλη η πόλη το ήξερε. Έτσι, αυτός επινόησε την όλη ιστορία, γκρέμιζε τα βράδια το γεφύρι, μίλησε για στοιχειά, με σκοπό να εκδικηθεί τη γυναίκα του για τους εραστές της. Αλήθεια ή ψέματα, ποιος ξέρει…

«Ποιο είναι το νόημα όλης αυτής της ιστορίας», θα ρωτήσει κανείς. «Πού θέλεις να καταλήξεις, Μαρία;» Λοιπόν, είναι ξεκάθαρο. Στα σημερινά «γεφύρια της Άρτας». Ο Ναός του Αγίου Πέτρου κοντά στο λιμάνι. Το Πανάνειο Νοσοκομείο στη λεωφόρο Ν. Πλαστήρα. Η πρώην Αμερικανική βάση στις Γούρνες. Τα ατέλειωτα έργα στους δρόμους. Έργα που για χρόνια προχωράνε ένα βήμα μπροστά και είκοσι πίσω, χωρίς να έχει σημασία τι θρύλος, Ιστορία ή κουτσομπολιά κρύβονται πίσω τους. Τι λέτε; Είναι στοιχειωμένα ή όχι;