Καλωσορίσατε στην πρώτη έκδοση της καινούργιας στήλης Tων Χρονικών, την Επιστημονική Κρήτη. Ονομάζομαι Γιασεμή Φαρσαράκη, και κάθε μήνα θα χρησιμοποιώ την πολυετή εμπειρία μου ως εξειδικευμένη επιστημονική δημοσιογράφος, προκειμένου  να σας ξεναγήσω σε ένα διαφορετικό επιστημονικό ερευνητικό κλάδο, που λαμβάνει χώρα στο νησί μας.

Με το ξεκίνημα της Επιστημονικής Κρήτης αυτό το μήνα, θα παρουσιάσουμε το έργο του διεθνώς αναγνωρισμένου ανοσολόγου καθηγητού, δρ. Δημήτριου Μπούμπα και της ομάδας του, στο εργαστήριο Αυτοανοσολογίας και Φλεγμονωδών Νοσημάτων στο Πανεπιστήμιο Κρήτης. Το εργαστήριο στεγάζεται στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης, αποτελώντας σε προδιαγραφές το καλύτερο ερευνητικό κέντρο, με ειδικούς ερευνητές ενδελεχώς επιλεγμένους από τους κλάδους της ανοσολογίας, καθώς επίσης της  μοριακής βιολογίας και της γενετικής. Το εργαστήριο έχει στενή συνεργασία με το κοντινό “Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας”, αλλά και με ινστιτούτα στο εξωτερικό, όπως το Harvard University στις ΗΠΑ.

Πριν προχωρήσουμε αναλυτικά, ας προσδιορίσουμε πρωτίστως κάποιες βασικές λεπτομέρειες. Το εργαστήριο του δρ. Μπούμπα, ασχολείται με την έρευνα στον κλάδο της αυτοανοσολογίας και των φλεγμονωδών ρευματολογικών νοσημάτων. Η ανοσολογία, είναι ο κλάδος της επιστήμης που μελετά το σύστημα ειδικών κυττάρων που παρέχουν προστασία στον οργανισμό. Τα νοσήματα εκείνα που χαρακτηρίζονται από την επίθεση του ανοσοποιητικού συστήματος σε όργανα και ιστούς του ίδιου οργανισμού, που είναι κοινώς γνωστά ως ρευματολογικά νοσήματα, μελετά ο κλάδος της αυτοανοσολογίας. Εν ολίγοις, η ομάδα του Δρ. Μπούμπα ερευνά τη μοριακή βάση για την ανεξέλεγκτη φλεγμονή και παθογένεια, που παρατηρείται σε συστηματικά αυτοάνοσα νοσήματα όπως η φλεγμονώδης αρθρίτιδα, ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος και ο οικογενής μεσογειακός πυρετός.

Η έρευνα του εργαστηρίου, λαμβάνει ερεθίσματα γύρω από διάφορες ειδικότητες στον κλάδο. Ο Δρ. Σιδηρόπουλος είναι υπεύθυνος για την έρευνα ανακάλυψης καινούργιας θεραπείας, όσον αφορά στα  νοσήματα που είναι αποτέλεσμα προυπάρχουσας φλεγμονώδους αρθρίτιδας, και συγκεκριμένα την αναιμία, καθώς επίσης και καρδιολογικά προβλήματα. Ο ίδιος ο Δρ. Μπούμπας ασχολείται με την έρευνα για το λύκο, συγκεκριμένα για τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος που προκαλούν την παθογένεια του λύκου, αλλά και την εύρεση ανοσοκατασταλτικής ή βιολογικής θεραπείας. Ο Δρ. Βεργίνης και ο Δρ. Τασιούλας ασχολούνται με την αυτοανοσολογία, μελετώντας τα συγκεκριμένα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος που σχετίζονται με τις ρευματολογικές ασθένειες, είτε με την παθολογία τους, είτε με την επαναφορά τους στην κανονική λειτουργία. Τη γενετική πλευρά της έρευνας έχει αναλάβει ο Δρ. Γουλιέλμος, με την πρόθεση να εστιάσει τα συγκεκριμένα γονίδια που είναι παρόντα  στις φλεγμονώδεις νόσους, ειδικά στον οικογενή μεσογειακό πυρετό. Τα αποτελέσματα από τη δουλειά του εργαστηρίου είναι διεθνώς αναγνωρισμένα, και δημοσιεύονται τακτικά σε παγκοσμίως αναγνωρισμένα περιοδικά. Ο Δρ Μπούμπας μάλιστα, είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που θέτει τις κλινικές προδιαγραφές για την κλινική θεραπεία του λύκου.

Ο Δρ. Μπούμπας πιστεύει ότι η αναγνώριση και εκτίμηση του έργου που πραγματοποιείται στο εργαστήριο του είναι εξίσου σημαντική με τα αποτελέσματα που βγαίνουν από αυτό, όπως επίσης η κατανόηση της αξίας της επιστήμης σε κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο. Τα μέλη του εργαστηρίου προσφέρουν ιατρική και εκπαιδευτική συμπαράσταση όσον αφορά το Σύλλογο Ρευματοπαθών Κρήτης, μία ομάδα που παρέχει υποστήριξη σε ασθενείς και στις οικογένειες τους. Η ομάδα του Δρ. Μπούμπα ασχολείται με την εκπαίδευση, διεξάγοντας προγράμματα σε προπτυχιακό επίπεδο, μεταπτυχιακό και μετέπειτα ιατρικών σπουδών. Είναι φυσικό, ότι όλες αυτές οι δραστηριότητες απαιτούν μεγάλη οικονομική ενίσχυση, και η ομάδα του Δρ. Μπούμπα δουλεύει σκληρά προκειμένου να τηρεί τις προϋποθέσεις για την ανάλογη επιδότηση από διάφορα μέσα, ούτως ώστε όχι μόνο να εξασφαλιστεί το υπάρχον έργο τους, αλλά και  για να επεκταθεί μελλοντικά.

Ο Δρ Μπούμπας και οι συνάδελφοι του, δείχνουν μεγάλο ενθουσιασμό όταν τίθεται η συζήτηση γύρω από το θέμα της επικοινωνία της ερευνάς τους σε μη-επιστημονικούς αναγνώστες. Οι ίδιοι γνωρίζουν ότι, πολλές φορές το έργο που πραγματοποιείται σε ένα εργαστήριο μπορεί να φαίνεται τόσο εξειδικευμένο και ασύλληπτο στο ευρύ κοινό, καθιστώντας το δύσκολο ως προς τη διατήρηση με την επαφή της έρευνας στο εργαστήριο, σε συνδυασμό με την προσφορά πολύτιμης θεραπείας προς τον ασθενή.

"Η επιστημονική ανάπτυξη είναι χρονοβόρα, μια μακρά σειρά από πολύ μικρά, αλλά πολύτιμα βήματα. Είναι σημαντικό ο κάθε άνθρωπος να το εκτιμά αυτό", λέει ο Δρ Μπούμπας.

Στο εργαστήριό του πάντως, αυτή η ιδέα εκτιμάται πλήρως, μιας και το έργο και η μελλοντική καριέρα του κάθε ερευνητή εξαρτάται από αυτά τα πολύ μικρά βήματα, που ίσως μία μέρα αποφέρουν τη θεραπεία των ρευματολογικών νοσημάτων.