Σοφεγάδα

Η Κρητική διατροφή στηρίζεται πάντα στην εποχικότητα των προϊόντων.  Τέλος καλοκαιριού λοιπόν και ο Κρητικός εκμεταλλεύεται την τελευταία  ευκαιρία που του δίνει η φύση για τα καλοκαιρινά λαχανικά. Πηγαίνει στο  κήπο του και μαζεύει τα τελευταία μποστανικά του. Για αυτό το λόγο σε  πολλές περιοχές, έχει παραμείνει με το όνομα ξεμποστανίδια.

Λίγες μπάμιες, 2-3 κολοκυθάκια, 2 μελιτζάνες  3-4  καρότα, λίγες πιπεριές,  λίγο σέλινο και λίγες ντομάτες ώριμες και όποιο χορταρικό μπορεί να  μαγειρευτεί.

Θα πάει στο σπίτι του, θα καθαρίσει τα λαχανικά και θα τα βάλει σε μια  κατσαρόλα κομμένα σε χοντρά κομμάτια με ελαιόλαδο, λίγο κρεμμύδι  χοντροκομμένο, την ντομάτα κομμένη στα τέσσερα και αλάτι.  Βάζει πολύ λίγο  νερό, γιατί πρέπει να ψηθούν με τα δικά τους υγρά. Θα τα βάλει στην αρχή σε  δυνατή φωτιά να πάρουν μία βράση, και μετά χαμηλώνει τη φωτιά και αφήνει  να σιγοψηθούν για 25 λεπτά έως και μισή ώρα περίπου. 

Τρώγεται ζεστό, αλλά μπορεί να φαγωθεί και κρύο όπως σχεδόν όλα τα  λαδερά φαγητά.

Στην εποχή της ενετοκρατίας, αυτό το φαγητό εικάζεται ότι πρέπει να ήταν με  κρέας βοδινό για τους αστούς, ενώ για τον αγροτικό πληθυσμό ήταν ένα  φαγητό καθαρά χορτοφαγικό.